in

Het dochtertje van Jolanda verdronk: ‘Het liefst zou ik de hele dag over haar praten’

Elf jaar geleden verdronk Madelon, het tweejarige dochtertje van Jolanda Navis. Het verdriet daarna leek ondraaglijk. En toch lukte het Jolanda, dankzij haar gezin en de lieve reacties en steun van anderen, om weer van het leven te genieten.

“Madelon was een spring-in-’t-veld. Ze had een eigen willetje en luisterde niet altijd even goed. Maar tegelijkertijd was ze ook heel makkelijk; al vanaf haar geboorte sliep ze goed en ze huilde nooit. Ze was watervlug. Toen ze eenmaal kon lopen, moest ik ogen in mijn achterhoofd hebben. Madelon was ondeugend en wilde altijd meer doen dan ze eigenlijk kon, waarschijnlijk omdat ze twee broers en een zus boven zich had.”

Madelon
“Mijn oudere kinderen kreeg ik in mijn eerste huwelijk, Madelon was het nakomertje dat ik kreeg met mijn tweede man. De kers op onze taart. We genoten allemaal enorm van haar. Buitenspelen vond ze fantastisch, en zwemmen was helemaal haar ding; dat kon ze ook al best goed. Met zwembandjes om kwam ze al zelf vooruit en ze was totaal niet bang in het water. Een eigengereid, ontzettend leuk meisje dat ik elke dag mis.”

“Soms denken mensen: na elf jaar is ze er nóg mee bezig. Natuurlijk ben ik dat. Ik blijf altijd Madelons moeder. Ik ga verder en geniet van het leven, maar in mij zit een klein meisje van wie ik zo vreselijk veel houd en over wie ik het liefst de hele dag zou willen praten. Over hoe mooi ze was, hoe lekker ze rook. Ik zie weleens kinderen die bij haar in de peuterklas zaten. Dat zijn nu pubers. Maar voor mij blijft Madelon altijd twee jaar oud en amper een meter lang.”

Drukke zaterdagochtend
“Het was een gezellige, drukke zaterdagochtend. Eerst was ik met Madelon en mijn oudste dochter Myrthe gaan winkelen, daarna bracht ik Myrthe naar een voetbaltoernooi. Madelon viel op de achterbank in slaap. ‘Mag ik haar nog een kusje geven?’, vroeg Myrthe toen ze uitstapte. ‘Doe maar niet, anders wordt ze misschien wakker’, zei ik. Achteraf baal ik daar zo van, want dat was de laatste kus die zij aan haar zusje had kunnen geven. Ik reed door naar het zwembad, omdat een jong familielid zou afzwemmen. Slapend nam ik Madelon mee het zwembad in. In de kleedkamer werd ze wakker. Ze was meteen enthousiast en wilde naar het water.”

“We besloten langs de kant te zitten om het afzwemmen goed te kunnen zien. Ik verloor haar geen seconde uit het oog. Na afloop gingen we met de mensenmassa naar de kantine. We dronken koffie, Madelon kreeg een Fristi met een koekje. Ze stond bij haar buggy en ik draaide me om, zodat ik een cadeautje kon geven aan de geslaagde. In een fractie van een seconde is ze toen ontsnapt. Toen ik om me heen keek, zag ik haar nergens. Direct raakte ik in paniek. Ik dacht meteen aan het ergste; dat iemand Madelon had meegenomen.”

‘Ik zag niets’
“De hele familie ging meteen zoeken. Ik liep naar het zwembad en heb daar gestaan terwijl ze verdronk. Maar door het weerkaatsende zonlicht op het water zag ik niets. De gedachte dat ik daar stond terwijl mijn kind verdronk is onverteerbaar en iets waar ik heel lang mee heb geworsteld. Maar ik zag niets en ik weet inmiddels dat kinderen die verdrinken meestal roerloos onder water glijden. Ze schreeuwen niet, ze slaan niet wild om zich heen. Niet voor niets wordt het de stille dood genoemd.”

“Ik ben toen weer weggelopen om verder naar mijn dochter te zoeken. Twee neven en mijn jongste zoon Mathijs stonden nog wel bij het zwembad, toen een badmeester vanaf de andere kant – waar je geen last had van de zon – Madelon zag drijven. Hij sprong in het zwembad en haalde haar eruit om meteen te gaan reanimeren. Ik liep terug richting de deuren naar het zwembad, toen Mathijs me tegemoetkwam. ‘Mama, Madelon is dood!’, schreeuwde hij.”

  Wouter verliest 15-jarige zoon en wordt 4 dagen later opnieuw vader

‘Stabiel kritiek’
“Inmiddels was er ambulancepersoneel aanwezig. Een arts kwam naar me toe en vertelde me dat Madelon weer een lichte hartslag had en dat ze haar per traumahelikopter naar het ziekenhuis gingen brengen. Wij reden er in de auto achteraan. Is ze nog warm? Die gedachte schoot steeds door mijn hoofd. Ik was ervan overtuigd dat ze het niet ging halen. Dat voelde ik diep vanbinnen. Met Madelons vader kwam ik aan op de kinder-IC. Daar kregen we te horen dat Madelons toestand ‘stabiel kritiek’ was.”

“Er is nog hoop, dacht ik. Maar toen ik in de familiekamer zat, werd ik door een verpleegkundige gehaald. Het ging heel slecht, ik moest meteen komen. Opnieuw waren ze haar aan het reanimeren. Ik hield haar voetje vast, dat koud aanvoelde. ‘Meisje, ga maar’, fluisterde ik. Want het ging niet meer, ze was niet te redden. Madelon was er niet meer, dat voelde ik aan alles. ‘Stop er alsjeblieft mee’, zei ik tegen de arts. ‘Mevrouw, ik kan maar één keer stoppen en dan is het afgelopen’, antwoordde hij.”

In mijn armen
“Niet veel later kreeg Madelon klaplongen en bleek dat er geen hersenactiviteit meer was. Het was een bevestiging van wat ik al wist. Mijn kind was langzaam aan het sterven door zuurstofgebrek. Ze kreeg een luiertje aan, werd in een deken gewikkeld en in mijn armen gelegd. ‘Dag zonnetje, dag maantje’, zong ik voor haar. Op mijn schoot is ze gestorven. De hartslagmonitor liet één rechte lijn zien, zoals je in films ziet. En daarna kreeg Madelon haar oude vertrouwde gezichtje terug. Alsof ze rust had en niet meer hoefde te vechten.”

“Madelons uitvaart was prachtig. We hadden familie en vrienden gevraagd om op haar kist te tekenen. We draaiden U2’s With or without you, het nummer dat we ook hoorden in de auto onderweg naar het ziekenhuis, en Geef mij je angst van André Hazes. Dit afscheid was het mooiste wat we voor onze dochter konden doen. Er waren honderden mensen op haar uitvaart. Dat gaf me kracht, ik voelde me gedragen door de overweldigende warmte en steun.”

Ondraaglijk
“Daarna brak een eenzame tijd aan. In het begin steunen mensen je nog wel, maar daarna houdt dat op, al zijn er uitzonderingen van familieleden en vrienden die er nog altijd voor mij zijn. Die eerste periode was het verdriet rauw en haast ondraaglijk. Ik staarde uren voor me uit. Het was alsof mijn benen onder mijn lijf vandaan waren geslagen. Ik ontwikkelde een opruim- en schoonmaaktic. Alles moest een vaste plek hebben en brandschoon zijn, dat gaf een gevoel van controle.”

“Van twee kranten die scheef op tafel lagen, raakte ik al overprikkeld. Mijn ouders sleepten me door deze tijd, ik weet niet wat ik zonder hen had gemoeten. Ik had geen zin om mensen te spreken. Voordat ik de hond uitliet, keek ik eerst of er niemand op straat was. Mijn verdriet schreef ik destijds van me af op Hyves. De lieve reacties van mensen die zeiden dat ze aan me dachten gaven me veel steun. Dan voelde ik me minder alleen.”

Huwelijk
“Het huwelijk van mijn man en mij was niet bestand tegen het verlies van onze dochter. We gingen totaal anders om met het verdriet en konden daar niet over praten. Binnen zes maanden na haar dood waren we uit elkaar. Later kreeg ik een relatie met een goede vriend van mij, met wie ik inmiddels tien jaar samen ben. Hij was er voor mij en heeft Madelon ook nog gekend. Dat vind ik fijn, want hierdoor kunnen we samen over haar praten. Ik vind het prettig als mensen het nog over haar hebben. Dan voelt ze dichtbij.”

  Gea (47) overleed bij gezinsdrama, dochter roept op herinneringen aan 'mama' met de familie te delen

Stichting Parkeren in de Zon
“Begin vorig jaar heb ik de stichting Parkeren in de Zon opgericht. Hiermee geef ik hulp en steun aan familieleden van plotseling overleden kinderen. We geven nabestaanden een lichtpuntje, bijvoorbeeld een dagje uit – dan regelen we vrijkaartjes voor de dierentuin of een voetbalwedstrijd – of een verwenbox met een waardebon en een warme deken als symbolische omhelzing. Vorig jaar brachten we het boek En nu? uit, met daarin verhalen van mensen die onverwachts een kind, kleinkind, broertje of zusje verloren. Ik schreef een hoofdstuk over Madelon, dat deed me goed. Mijn grote angst is dat ze wordt vergeten, maar nu staat haar nagedachtenis zwart op wit. Ze is veiliggesteld.”

Angstig
“De dood van mijn dochter heeft me veranderd. Voorheen was ik een vrolijk mens en ik durfde alles. Nu ben ik angstig, bang dat elk moment het noodlot weer kan toeslaan. Want iets wat een leuke en gezellige dag had moeten zijn, werd de zwartste dag uit mijn leven. Ik schrik van alles. Als iemand hard van de trap loopt of als er op een gek tijdstip wordt aangebeld. Hoor ik een ambulance, dan denk ik meteen dat er iets met mijn kinderen is. Steevast sta ik in een vecht- of vluchtmodus. Ik heb EMDR-therapie gehad, maar het blijft een dagelijkse confrontatie met mijn verlies. Als ik een zwembad op tv zie, ben ik al van slag. Madelon stierf op 31 mei. Elke meimaand is moeilijk, elk jaar opnieuw.”

Niet zo snel oordelen
“Twee jaar geleden verdronk een meisje in de Sloterplas. Op Facebook haalden veel mensen hard uit naar de ouders: het was hún schuld, zij hadden niet goed opgelet, want ze waren vast bezig op hun telefoon. Zo veel aannames en vooroordelen. Maar zo’n ongeluk kan iedereen overkomen. Je hoeft je maar een seconde om te draaien en het kan gepiept zijn. Ik reageerde hierop met een post waarin ik eerlijk vertelde wat ons was overkomen en dat mensen niet zo snel moeten oordelen.”

“Mijn telefoon ontplofte daarna. Ik werd uitgenodigd bij Beau van Erven Dorens in RTL Summer Night om mijn verhaal te doen, iets wat ik graag deed. Eigenlijk was het de voorloper van de huidige SIRE-campagne #doeslief. Mensen zouden elkaar moeten helpen en steunen in plaats van afbranden.”

Schuldgevoelens
“Ik heb enorm last gehad van schuldgevoelens. Hoe is het mogelijk geweest dat ik – en zeker vier andere personen met mij – bij het zwembad heb gestaan en niet heb gezien dat mijn kind verdronk? Dat heb ik me altijd afgevraagd, en ik voelde me een waardeloze moeder. De enige verklaring die ik heb, is de verblindende lichtbundel op het water.”

“Maar ik laat me niet meer leiden door schuldgevoelens, daar schiet ik niets mee op en ik krijg mijn dochter er niet mee terug. Natuurlijk ben ik verdrietig, maar ik ben niet ongelukkig of zielig. Mijn kinderen maken mij blij, net als mijn man en ouders. En Madelon houdt me op de been. Zij had nog een heel leven voor zich dat ze niet meer kan leiden. Ik kan dat wel. Ik leef voor haar, met alle liefde die ik in me heb.”

Hoogzwangere vrouw woonde in garagebox in Etten-Leur zonder daglicht

Mag je door rood rijden als er een politieauto, brandweer of ambulance achter je rijdt?